Τρίτη, 26 Μαρτίου 2019

ev media-logo


Σαν παλιό σινεμά. Ο Διονύσης Παρούτσας εξηγεί το γιατί οι ελληνικές ταινίες εξακολουθούν να έχουν ακόμα επιτυχία

Κυριακή απόγευμα. Η πιο νωχελική ώρα της εβδομάδας. Η πόλη άδεια από αυτοκίνητα και ανθρώπους. Μια βόλτα στις γειτονιές μυρίζει πατάτες με κοτόπουλο στο φούρνο ή κοκκινιστό με μακαρόνια. Από τα μισάνοιχτα παράθυρα των πολυκατοικιών και των σπιτιών ακούς τους διαλόγους της τηλεόρασης. Και δεν είναι λίγες οι φορές που ο συντονισμός είναι απόλυτος. Πότε ο Αυλωνίτης με τη Βασιλειάδου και πότε η Βουγιουκλάκη με τον Παπαμιχαήλ γεμίζουν τις ώρες της κυριακάτικης ξεκούρασής μας.843

Αν κάποιος ανίδεος περιπατητής έκανε ένα ταξίδι στον χρόνο θα μπερδευόταν σίγουρα και θα νόμιζε ότι ήρθε ξαφνικά στην Ελλάδα του '60. Λες και δεν υπάρχει κάτι άλλο να δείξουν. Ή μήπως στ' αλήθεια δεν υπάρχει; Τα μεγάλα κανάλια σίγουρα δεν έχουν πάρει και τόσο σοβαρά τον "παιδαγωγικό" τους ρόλο. Σκοπός τους είναι το δίχως άλλο το κέρδος από τις διαφημίσεις. Γιατί λοιπόν δεν βάζουν το μεσημέρι της Κυριακής ένα από τα γνωστά χιλιοπαιγμένα σήριαλ τους, ή κάποιο τηλεπαιχνίδι; Μα είναι απλό: Το κανάλι που παίζει την ελληνική ταινία έχει απόλυτη τηλεθέαση!

Οι ελληνικές ταινίες έχοντας μια υπόθεση ολοκληρωμένη, αντικατοπτρίζουν τα ήθη μιας εποχής που έχει πια περάσει. Παρά ταύτα όμως, το αξεπέραστο ταλέντο των ηθοποιών αυτών και τα "ηθικοπλαστικά" τους διδάγματα αποτελούν ένα αξεπέραστο θέαμα για όλη την οικογένεια.

Τα μικρά ιδίως παιδιά, έρχονται σε επαφή με καταστάσεις που θα αντιμετωπίσουν μεγαλώνοντας και οριοθετούν τον κόσμο μέσα από "υποδείγματα" συμπεριφοράς, κάτι που το έχουν μεγάλη ανάγκη. Ιδιαίτερα σήμερα που οι ρόλοι στις ομάδες και την κοινωνία έχουν πάψει να είναι και τόσο διακριτοί. Για να μπορέσεις όμως να καταστρατηγήσεις τους κοινωνικούς ρόλους πρέπει πρώτα να τους έχεις διδαχθεί, έτσι ώστε να αντιδράσεις σ' αυτούς.

Τα μικρά παιδιά εντούτοις το μόνο που βλέπουν συνεχώς είναι η καταβαράθρωση κάθε αξίας, στο πνεύμα μιας περίεργης επαναστατικότητας στην οποία δεν είχαν την ευκαιρία να μυηθούν αφού δεν έζησαν την καταπίεση που προηγήθηκε.

Έτσι βομβαρδίζονται συνεχώς με ανούσιες πρωινές εκπομπές όπου η πεμπτουσία της κακογουστιάς θεωρείται ταλέντο και η ελαφρότητα της κενότητας μετατρέπεται σε φιλοσοφική θεώρηση!

Οι ελληνικές ταινίες της δεκαετίας του '60 είναι μια όαση με έντονα συναισθήματα, "έλεον, φόβον και κάθαρσιν" κατά τον κλασσικό ορισμό του Αριστοτέλη για το θέατρο.

Το μόνο κακό με τις ταινίες αυτές είναι αυτό το επαναλαμβανόμενο στερεότυπο του υποβιβασμού της γυναίκας σε υποδεέστερα "καθήκοντα". Να μην ξεχνάμε όμως ότι γυρίστηκαν πενήντα χρόνια πριν!

Πού οφείλεται λοιπόν η διαφορά των ταινιών αυτών με τα σημερινά σήριαλ; Πρώτο και καλύτερο είναι ο χρόνος που διέθεταν για να φτιάξουν μια ταινία. Είναι λογικό προσπάθειες ενός έτους περίπου, όταν συμπυκνώνονται σε φιλμ μιας - μιάμισης ώρας να είναι πολύ περισσότερο αποτελεσματικές απ' ότι είναι τα σήριαλ που γίνονται στο “άρπα - κόλα”, από τη μια εβδομάδα στην άλλη.

Δεύτερο είναι το συναίσθημα, που είπαμε και προηγουμένως. Καθώς η ζωή μας τρέχει με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, δεν έχουμε πλέον χρόνο για τον έρωτα. Έτσι το συναίσθημα αντικαθίσταται από ερωτικές εικόνες από ημίγυμνα -ενίοτε δε και ολόγυμνα - σώματα όπου τίποτα δεν αφήνεται στην φαντασία του θεατή γιατί ο χρόνος τρέχει, ο χρόνος είναι χρήμα και η επόμενη διαφήμιση πρέπει να πέσει στην ώρα της.

Και σαν να μην έφταναν λοιπόν όλα αυτά έχουμε και τους πολέμους με τα ακρωτηριασμένα παιδάκια, έχουμε τα εγχώρια δυστυχήματα με τους ποταμούς αίματος.

Δεν είναι λοιπόν καθόλου παράδοξο που οι ελληνικές ταινίες εξακολουθούν να έχουν τόση επιτυχία. Είναι η μόνη μας διέξοδος από την τρέλα που μας σερβίρουν ως πραγματικότητα, είναι η μοναδική μας αίσθηση ότι αυτό που συμβαίνει στην ταινία θα μπορούσαμε να το ζήσουμε κι εμείς.

Γι' αυτό ταυτιζόμαστε τόσο με τον Αυλωνίτη και τον Φωτόπουλο ή τον Ηλιόπουλο, τόσα χρόνια μετά. Γιατί αυτοί είναι αυθεντικοί, αληθινοί, άνθρωποι μέσα από την εποχή τους. Οι δικοί μας ήρωες είναι υπεράνθρωποι, υπερ-εραστές και σούπερ - καλλονές. Όντα που δεν υπάρχουν στην πραγματικότητα. Πώς λοιπόν να ταυτιστείς μαζί τους, να νιώσεις τον "έλεο" για να φτάσεις στην κάθαρση;

Ευτυχώς λοιπόν που υπάρχουν και οι κυριακάτικες ταινίες. Είναι η άμυνά μας απέναντι στην εξουθένωση της εποχής μας.

Όχι δηλαδή πως δεν θα βρίσκαμε κάτι άλλο αν δεν υπήρχαν κι αυτές...